LOKAAL: Update leefloon: wat verandert er en hoe werkt het?

De drie categorieën en bedragen

Sinds 1 maart 2026 gelden de volgende netto maandbedragen voor het leefloon:

• Samenwonenden: € 893,65 per maand (€ 10.723,75 per jaar) => Voor wie? Mensen die onder hetzelfde dak wonen en de huishoudelijke kosten (zoals huur en energie) delen. Het OCMW onderzoekt dit via een sociaal onderzoek.
• Alleenstaanden: € 1.340,47 per maand (€ 16.085,64 per jaar) => Voor wie? Mensen die aantoonbaar alleen wonen en geen gezinsleden ten laste hebben.
• Personen met een gezin ten laste: € 1.811,57 per maand (€ 21.738,88 per jaar) => Voor wie? Mensen die samenwonen met minstens één ongehuwd, minderjarig kind dat zij financieel onderhouden.

 

Wat is een 'equivalent leefloon'?

Voldoe je niet aan alle wettelijke voorwaarden voor een gewoon leefloon, maar zit je wel in een moeilijke financiële situatie? Dan kun je soms een 'equivalent leefloon' krijgen. Je moet hiervoor in België verblijven, hulpbehoevend zijn en meewerken aan je activering (bijvoorbeeld laten zien dat je wilt werken of een integratietraject starten).

Wie beslist over jouw aanvraag?

De maatschappelijk werker van het OCMW onderzoekt jouw situatie en schrijft een sociaal verslag. De uiteindelijke beslissing om het leefloon wel of niet toe te kennen, ligt bij het Bijzonder Comité van de Sociale Dienst (BCSD).

Dit comité heeft vier hoofdtaken:

• Beslissen over individuele dossiers voor maatschappelijke hulp.
• Beslissen over dossiers rond maatschappelijke integratie.
• Dringende beslissingen van de voorzitter officieel goedkeuren.
• Advies geven.

 

Samenwerken aan de toekomst: het GPMI

Als je een leefloon krijgt, maak je samen met het OCMW een GPMI (Geïndividualiseerd Project Maatschappelijke Integratie). Dit is een contract met duidelijke afspraken. Het doel is om jou te helpen richting werk of een actieve plek in de samenleving.

De belangrijkste regels van dit contract:

• Samen gemaakt: Je stelt het contract samen met jouw maatschappelijk werker op.
• Op maat: Er staan haalbare doelen in, geschreven in begrijpelijke taal.
• Snel klaar: Het moet binnen de 3 maanden na de start van je leefloon getekend zijn.
• Evaluatie: Het contract wordt minstens 3 keer per jaar besproken om te kijken hoe het gaat (waarvan 2 keer tijdens een fysieke afspraak).

 

Belangrijke veranderingen in de belastingen

Let op: er verandert de komende tijd veel op het vlak van belastingen voor leefloongerechtigden. Dit heeft ook gevolgen voor familieleden.

Je kunt niet meer 'ten laste' zijn (vanaf aanslagjaar 2026)

Sinds de nieuwe wet van 18 december 2025 kan iemand met een (equivalent) leefloon niet langer fiscaal ten laste zijn van iemand anders. Dit geldt met terugwerkende kracht voor de inkomsten van 2025.

• Het gevolg: Woont er bijvoorbeeld een kind thuis dat een leefloon krijgt? Dan verliezen de ouders hun belastingvoordeel voor dit kind. Ouders moeten hierdoor mogelijk meer belastingen betalen of krijgen minder terug. We informeren cliënten en ouders hier direct over bij de aanvraag.

 

Wetsontwerp: leefloon als belastbaar inkomen (vanaf inkomstenjaar 2026)

Er ligt een wetsvoorstel klaar om het leefloon vanaf het inkomstenjaar 2026 officieel te zien als een belastbaar inkomen.

• Gevolg voor de cliënt: Krijg je alleen een leefloon en heb je geen andere inkomsten? Dan hoef je onder de streep nog steeds geen belasting te betalen. Dit komt door de belastingvrije som en eventuele kindertoeslagen.
• Gevolg voor het OCMW: Het OCMW zal in de toekomst fiscale fiches moeten uitreiken aan cliënten, wat zorgt voor extra administratie.

 

Heb je vragen over jouw persoonlijke situatie of de nieuwe bedragen? Neem dan contact op met jouw maatschappelijk werker.

Ga naar Vooruit Merelbeke-Melle