Extra omkadering voor zwangere vrouwen in Mechelen: “Eerste 1.000 dagen zijn cruciaal”

Vaak komen problemen pas bij de geboorte op de radar van Kind en Gezin. Dan is er al heel wat kostbare tijd verloren gegaan. Want onderzoek leert dat de eerste maanden van de zwangerschap een grote impact hebben op de latere gezondheid van een kind.

Daarom diende Huis van het Kind Mechelen een project in bij de Vlaamse overheid om gezinnen die het moeilijker hebben sneller en gerichter te begeleiden naar een breed netwerk van zorg- en welzijnspartners. Dat project is geselecteerd als één van de tien pilootprojecten in Vlaanderen en zal starten vanaf 1 juli 2026.

Vlaams minister van Welzijn Caroline Gennez: "Elk kind verdient een gezonde en veilige opvoeding. De eerste 1000 dagen vanaf de zwangerschap zijn cruciaal. Wie goed ondersteund wordt vanaf de zwangerschap, krijgt later meer kansen. Samen met Mechelen bouwen we al jaren aan een sterk netwerk van zorg en welzijn. Met dit project kunnen we dat fundament verder versterken en gezinnen nog sneller en beter helpen wanneer dat nodig is.”

Twee nieuwe medewerkers van Huis van het Kind Mechelen zullen mee actief zijn op de werkvloer van AZ Sint-Maarten. Tijdens gesprekken met gezinnen gaan zij na welke ondersteuning nodig is. Indien nodig verwijzen ze hen warm en doelgericht door naar de juiste partners.

Sabe De Graef, schepen voor Welzijn en Gezin: “In plaats van dat gezinnen moeten schakelen tussen instanties – van de gynaecoloog naar Kind en Gezin en van de mutualiteit naar het OCMW – zorgt dit project ervoor dat de hulp bij de ouder terechtkomt. We bundelen ondersteuning tot één warm pakket en vermijden zo administratieve en mentale stress in een periode die sowieso al spannend is.”

Vroegdetectie voor alle zwangere vrouwen

Waar vroeger enkel gezinnen die al als kwetsbaar bekend stonden een doorverwijzing kregen, geldt nu een screening voor alle zwangere vrouwen die in AZ Sint-Maarten opgevolgd worden.

Zodra een zwangerschap wordt vastgesteld, verwijst de gynaecoloog vrijblijvend door naar een screeningconsult in het ziekenhuis. Daar krijgt men ondersteuning van de twee medewerkers van Huis van het Kind Mechelen. Samen met de aanstaande moeder en haar gezin gebruiken zij de digitale tool ‘Born in Belgium’ om te bekijken of er behoefte is aan extra steun. Dat kan gaan om medische vragen, maar evengoed geldzorgen, administratieve drempels of mentale stress.

Zijn er geen extra noden? Dan volgt de vrouw het reguliere zwangerschapstraject. Is er wel nood aan ondersteuning? Dan starten er prenatale adviesgesprekken en krijgt het gezin indien nodig een vaste gezinscoach die de zorg coördineert en hen intensief begeleidt.

De opdrachten van dit project sluiten naadloos aan op de bestaande werking van Opkomst, een van de huidige ondersteuningstrajecten van Huis van het Kind Mechelen en de sociale dienst van stad Mechelen, dat (toekomstige) kwetsbare ouders en jonge moeders intensief begeleidt vanaf de zwangerschap tot zes maanden na de geboorte.