LOKAAL: Droogte is geen uitzondering meer. Het is onze nieuwe realiteit...
Helmut Jaspers
Schepen van leefmilieu, groenbeleid, klimaat, duurzaamheid en dierenwelzijn. schepen van cultuur en internationale samenwerkingSunday 02
August 2026 22:58
Morgen geldt in onze provincie code oranje voor hitte
Het is een waarschuwing die we gelukkig niet elke zomer krijgen, maar die wel steeds minder uitzonderlijk wordt. De voorbije dagen genoten velen van de zon. En terecht. Maar tegelijk zien we overal signalen die ons aan het denken moeten zetten.
Klimaatverandering betekent immers niet dat het alleen maar warmer wordt. We zullen steeds vaker geconfronteerd worden met extremen: langere periodes van droogte en hitte, afgewisseld met hevige regenval en wateroverlast. Beide hebben een enorme impact op mens, natuur en landbouw.
Gras vergeelt al midden in de zomer, beuken en berken hebben enorm last van droogtestress en ook jonge aanplant snakt naar water. Vogels en andere dieren kreunen onder de hitte. Jonge vogels, zoals huiszwaluwen, sterven in grote getale door de extreme temperaturen.
Ook onze landbouwsector voelt de gevolgen steeds harder. Langdurige droogte zet gewassen onder druk, terwijl hevige regenbuien akkers kunnen beschadigen of oogsten doen mislukken. Daardoor worden oogsten minder voorspelbaar en komt ook onze voedselvoorziening steeds meer onder druk te staan. Dat heeft uiteindelijk ook gevolgen voor de beschikbaarheid en de betaalbaarheid van voedsel.
Klimaatverandering is geen ver-van-ons-bed-show meer. Ze speelt zich af in onze eigen straten, tuinen, bossen, natuurgebieden én op de akkers.
Van speerpunten naar realisatie...
Net daarom hebben we de voorbije jaren als Vooruit Essen bewust gekozen om te investeren in meer groen (denk maar aan de bomenteller, een aangepast bosbeheer en een houtkantenplan), meer natuur en een meer klimaatrobuuste gemeente. Niet omdat het mooi klinkt, maar omdat het zo nodig is.
Met WilderTnis hebben we een bijzonder natuurgebied gecreëerd waar water opnieuw ruimte krijgt en biodiversiteit alle kansen krijgt. Binnenkort krijgt ook het Erasmuspark vorm: een groene long in het hart van Essen, waar verkoeling, ontmoeting en natuur samen zullen komen. En ook in Horendonk komt er, samen met de nieuwe Chirolokalen, een publiek parkje waar jong en oud zullen kunnen genieten van extra groen.
We zijn trots dat we deze projecten kunnen realiseren. Ze waren niet toevallig opgenomen als duidelijke speerpunten in ons verkiezingsprogramma. Vandaag tonen ze meer dan ooit hun waarde.
Maar dat betekent niet dat alle problemen opgelost zijn. Integendeel. Het begin is gemaakt, maar er zal nog heel veel nodig zijn. We zullen ons op twee fronten tegelijk moeten wapenen: ons aanpassen aan de gevolgen van de klimaatverandering én alles op alles zetten om de uitstoot van broeikasgassen drastisch te verminderen. Alleen zo kunnen we de opwarming afremmen én onze gemeente op lange termijn leefbaar houden.
Ook uitstoot verminderen is onze verantwoordelijkheid
Die tweede uitdaging is misschien nog de moeilijkste. Als lokaal bestuur kunnen we de klimaatverandering niet alleen keren. Daarvoor zijn we in belangrijke mate afhankelijk van doortastende maatregelen van Europa, de federale overheid en de Vlaamse overheid. Zij beschikken over de belangrijkste hefbomen op het vlak van energie, fiscaliteit, industrie en mobiliteit.
Maar dat mag geen excuus zijn om zelf niets te doen. Ook wij moeten én willen onze verantwoordelijkheid nemen. Dat doen we door de acties uit ons Energie- en Klimaatadaptatieplan stap voor stap uit te voeren: investeren in energiezuinigere gemeentelijke gebouwen, hernieuwbare energie, duurzame mobiliteit, een klimaatvriendelijke bouwcode, extra bomen, ontharding en een doordacht waterbeheer.
Ontharding verdient daarbij bijzondere aandacht. Elke tegel die verdwijnt, geeft de bodem opnieuw de kans om regenwater op te nemen. Dat helpt niet alleen om wateroverlast na hevige buien te beperken, maar zorgt ook voor meer verkoeling tijdens warme periodes. Daarom moedigen we inwoners aan om te ontharden en deel te nemen aan tegelwipacties. Ook scholen ondersteunen we graag wanneer zij hun speelplaatsen vergroenen en ontharden. Het project van enkele enthousiaste kleuterjuffen van Mariaberg, waar de speelplaats stap voor stap wordt omgevormd tot een groene en klimaatvriendelijke omgeving, is daar een mooi voorbeeld van.
Zo leveren ook wij een concrete bijdrage aan de noodzakelijke vermindering van de CO₂-uitstoot én maken we Essen weerbaarder tegen de gevolgen van de klimaatverandering.
Elke boom die we vandaag planten, zorgt morgen voor verkoeling. Elke vierkante meter die we ontharden, helpt om water vast te houden en betekent minder hitte in de zomer. Elke groene plek maakt onze gemeente weerbaarder tegen hitte en droogte. Maar even belangrijk is elke ton CO₂ die we niet uitstoten. Want de beste manier om de gevolgen van klimaatverandering te beperken, blijft voorkomen dat de aarde nog verder opwarmt.
Klimaatbeleid begint niet alleen bij grote internationale akkoorden, maar ook bij duizenden kleine keuzes: een boom planten, een tegel uitbreken, een speelplaats vergroenen, kiezen voor duurzame mobiliteit of investeren in het energiezuiniger maken van een gebouw. Alleen als overheden, bedrijven, scholen én inwoners samen hun verantwoordelijkheid nemen, kunnen we echt het verschil maken.
Klimaatbeleid gaat uiteindelijk niet over cijfers of rapporten. Het gaat over de leefkwaliteit van onze kinderen en klein- en achterkleinkinderen. Over een gemeente waar het ook binnen twintig, dertig of zelfs honderd jaar nog aangenaam wonen, werken en leven is.
Dàt is de keuze die we met Vooruit Essen blijven maken. Niet voor de korte termijn of voor de volgende verkiezingen, maar voor de toekomst van Essen.
Ga naar Helmut Jaspers
Over de Auteur
Helmut Jaspers
Schepen van leefmilieu, groenbeleid, klimaat, duurzaamheid en dierenwelzijn. schepen van cultuur en internationale samenwerkingDeel dit artikel met je vrienden.