Pensioenhervorming: hoe Vooruit jouw pensioen beschermt

Waarom de pensioenhervorming nodig is 

Als we willen dat onze kinderen en kleinkinderen ook een volwaardig pensioen hebben, dan moeten we de pensioenen hervormen. 

We zijn met steeds minder mensen om de pensioenen van steeds meer mensen te betalen. Door de stijgende levensverwachting en de pensionering van de babyboomgeneratie groeit het aantal gepensioneerden sneller dan het aantal werkenden. Volgens de OESO waren er in België in 1990 nog vier mensen op actieve leeftijd per 65-plusser, vandaag nog drie en tegen 2050 slechts twee.

Dat is slecht nieuws, vooral omdat we nu al relatief veel uitgeven aan pensioenen. In 2022 gaf België 12,7% van het bbp uit aan pensioenen, terwijl dat in andere EU-landen gemiddeld 11,4% was. Als we niks veranderen, zou dit tegen 2070 stijgen tot 16,2% van het bbp, terwijl dit bij een gemiddeld EU-land slechts zou stijgen tot 11,8% van het bbp. Wetende dat we vorig jaar, in 2025, al 70 miljard euro uitgaven aan pensioenen, gaat dit om vele extra miljarden. 

Tegelijkertijd moeten we de mensen niet bang maken. Dat de vergrijzingskost in andere landen minder doorweegt, komt doordat zij in het verleden al hervormd hebben. Ook in ons land zal de pensioenhervorming de vergrijzingskost beheersbaar maken. Zo berekende de Studiecommissie van de Vergrijzing dat de pensioenhervormingen de vergrijzingskost in de periode 2022-2070 zal halveren. 

Vooruit neemt dus verantwoordelijkheid, maar niet ten koste van alles. Onder druk van Vooruit kwamen er talrijke sociale correcties, die de impact op vrouwen en kwetsbare mensen in de samenleving verzachten. Zo zorgen we ervoor dat we niet alleen de financiële duurzaamheid van onze sociale zekerheidssysteem garanderen, maar dat solidariteit ook een kernwaarde blijft.

Hoe Vooruit gezorgd heeft voor een rechtvaardige hervorming

Vooruit heeft zowel tijdens de regeringsonderhandelingen als erna hard gestreden om de impact van de hervormingen te verzachten op zij die het meest kwetsbaar zijn. Hieronder vind je een kort overzicht van alle verzachtingen die er onder onze druk gekomen zijn.

PENSIOENMALUS

• De malus wordt niet toegepast op mensen die voldoen aan een bepaalde werkvoorwaarde (35 jaar halftijds gewerkt en 7.020 dagen). De werkvoorwaarde is bewust gekozen opdat vrouwen die lang halftijds werken de voorwaarden nog kunnen halen. 
• Periodes van moederschapsrust en zorgverloven worden in ruime zin gelijkgesteld met effectieve tewerkstelling (thematische verloven, zoals bv. ouderschapsverlof, maar ook tijdskredieten en loopbaanonderbrekingen met motief zorg). Hierdoor beperken we het aantal vrouwen dat getroffen wordt door de malus.
• Periodes van ziekte worden volledig gelijkgesteld met effectieve tewerkstelling. Omdat vrouwen vaker langdurig ziek zijn dan mannen, heeft deze maatregel een grotere positieve impact op vrouwen dan mannen. 
• Iedereen krijgt 5 pechdagen, die gebruikt kunnen worden om loopbaanjaren waarin men net niet voldoet aan de werkvoorwaarde van 156 dagen, aan te vullen. We helpen hiermee vooral deeltijds werkende vrouwen. 

BEPERKING GELIJKGESTELDE PERIODES TOT 20%

• Zorgverloven en periodes van ziekte tellen niet mee voor deze beperking. De beperking was volgens het regeerakkoord dus enkel van toepassing op periodes van werkloosheid, brugpensioen en landingsbanen.
• Mensen die na een periode van werkloosheid een deeltijdse job aanvaardden binnen het systeem met behoud van rechten, vallen ook niet onder de beperking. We beschermen hiermee de pensioenopbouw van tienduizenden onvrijwillig deeltijds werkende vrouwen, zoals kassiersters en poetsvrouwen, die zo significant pensioenverlies vermijden.
• De beperking wordt niet toegepast op mensen die een minimumpensioen ontvangen. Deze buffer werkt dubbel: enerzijds wordt 35% van de mensen zo gevrijwaard van de impact van deze maatregel, anderzijds komt een deel van de mensen op wie de maatregel wel van toepassing is, nu terecht in het minimumpensioen, waardoor de schok opgevangen wordt. 
  
  

MINIMUMPENSIOENEN

• Vanaf 1 januari 2027 wordt ziekte volledig gelijkgesteld voor de toegang tot het minimumpensioen. Hierdoor komen meer mensen in aanmerking voor het minimumpensioen.
• Ter herinnering: De minimumpensioenen stegen onder druk van Vooruit met 23% in de periode 2021-2023 (gecombineerd effect van structurele verhogingen onder Vivaldi, welvaartsaanpassingen en indexeringen). Het voltijds minimumpensioen voor een alleenstaande bedraagt nu 1.700 EUR netto.
  
  

60/42 MAATREGEL

• Mensen die op hun 18de of 19de begonnen zijn met werken, kunnen voortaan ook na 42 loopbaanjaren op pensioen. 
• Onder druk van Vooruit worden moederschapsrust, tijdelijke werkloosheid en legerdienst volledig gelijkgesteld.
  
  

TOEGANG VERVROEGD PENSIOEN

• De loopbaanvoorwaarde wordt opgetrokken naar 156 dagen, maar op vraag van Vooruit wordt een uitzondering gemaakt voor het 1ste loopbaanjaar, waarvoor de loopbaanvoorwaarde van 104 dagen behouden blijft. Zo vermijden we dat 26% van de mensen een jaar langer moet werken.
  
  

AMBTENAREN

• Er wordt een gunstigere verhogingscoëfficiënt van 1,025 behouden voor onderwijs (m.u.v. hoger onderwijs), het actief korps van de politie en brandweer en ambtenaren in de actieve diensten (douaniers, postbodes ...). Deze mensen (bvb. leerkrachten) kunnen daardoor een jaar eerder op pensioen dan andere mensen.