Vooruit wil geboorteverlof ook voor vaders en meeouders verlengen bij langdurig ziekenhuisverblijf.

Ouders wiens kindje te vroeg geboren wordt, botsen vandaag op een merkwaardige lacune in de wetgeving: voor moeders kan de moederschapsrust verlengd worden met de duur van de hospitalisatie wanneer het kindje langer in het ziekenhuis moet verblijven. Na het ziekenhuisverblijf start dan de moederschapsrust. Een pas bevallen mama kan rekenen op 15 weken moederschapsrust. Als een pasgeboren kindje langer dan 7 dagen in het ziekenhuis moet blijven, dan wordt dat ‘verlof’ verlengd zolang de baby gehospitaliseerd is - tot maximaal 24 weken. Pas wanneer het kindje thuis is, begint de resterende moederschapsrust van 14 weken te tellen. In totaal kan een moeder in zo'n situatie dus tot 38 weken thuisblijven na de geboorte. Voor vaders en meeouders voorziet de wet die optie niet. Na vier weken loopt hun geboorteverlof onverbiddelijk af. 

En dat terwijl dit voor beide ouders een uitdagende en emotioneel zware periode is van dagelijkse ziekenhuisbezoeken. Want alsof de onverwachte geboorte en de bezorgdheid over de moeder en het kind nog niet genoeg zijn, worden vaders en meeouders dan geconfronteerd met de uitdaging om terug aan het werk te gaan. Met mogelijke uitval door ziekte als gevolg. Anderen gaan dan maar op zoek naar alternatieve manieren om verlof op te nemen, zoals onbetaald verlof of het opnemen van het ouderschapsverlof.

Dit overkwam ook Bram (30) uit Bavikhove en zijn vrouw, beide leerkracht van beroep. Ook hun wereld stond enkele maanden geleden even stil. Toen Bram rapporten aan het opstellen was, kloeg zijn vrouw, toen 29 weken zwanger van hun tweeling, over hevige krampen. Niet veel later vertrokken ze naar het ziekenhuis. Het verdict: het moet nu meteen gebeuren. Hun kindjes kwamen veel vroeger dan verwacht ter wereld. Eén van hen kreeg daarbij ook een groot herseninfarct bij de geboorte. Wat volgde waren drie maanden vol onzekerheid, stress en spanning met intense medische begeleiding. Zo stond tijdens de geboorte een team van 10 specialisten klaar en werd er na de geboorte meteen kiné opgestart. 

Na vijf dagen mocht Bram z’n vrouw het ziekenhuis verlaten. De kindjes bleven daar en de ouders reden elke avond heen en terug naar het ziekenhuis in Brugge. Toen de kindjes na enkele maanden in het ziekenhuis al wat aangesterkt waren, mochten ze mee naar huis met Bram en z’n vrouw. Toch was ook dat even zoeken. Naast het herseninfarct had één kindje immers ook last van ademstops of prematuurapneu. Verschillende keren stonden Bram en z’n vrouw zo op het punt om, met een bang hart, de mug te bellen. 

Bram zijn geboorteverlof werd uitgebreid met enkele weken ziekteverlof, voorgeschreven door z’n huisarts omwille van de emotionele stress. Tot hij telefoon kreeg van zijn directeur, met de vraag of hij écht niet kon terugkomen. De school vond geen vervanging. Dus ging Bram terug parttime aan de slag, geen evidentie als klasverantwoordelijke. 

“Ik wens dit niemand toe, maar als het gebeurt wil je er zijn voor je vrouw en kinderen. Dit was en is nog steeds een super intensieve periode voor ons gezin”, vertelt Bram. “Het gaat nu beter met onze kindjes, maar dat gaat traag en gestaag. Tijdens die periode gaan werken lukt niet, je zit voortdurend met je hoofd bij je vrouw en kinderen. Ik moest bovendien les gaan geven aan kinderen die al snotterend in de klas zitten. Om dan ‘s avonds een heel protocol te volgen, met mondmasker en ontsmetting, om mijn eigen fragiele kindjes te zien. Dat is eigenlijk onverantwoord. En dan kan het nog veel erger, want bij andere kindjes in het ziekenhuis sloeg hun toestand om van de ene op de andere dag. Ik mag er niet aan denken dat je dan op het werk ineens telefoon krijgt… Dit kan en moet beter voor andere gezinnen, en daarom wil ik ook mijn verhaal doen. Een verlenging van je geboorteverlof als je kindje te vroeg geboren wordt en zo lang in het ziekenhuis ligt, is voor mij de logica zelve.” 

Die andere gezinnen zijn er wel degelijk. Volgens een rapport van het Federaal Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg (KCE) uit 2022 zijn er in ons land ongeveer 120.000 geboorten per jaar. Ongeveer 12% daarvan wordt opgenomen op de dienst neonatologie en 4% op de afdeling intensieve neonatologie. De grote meerderheid van deze pasgeborenen zijn prematuur geboren.

“Het verhaal van Bram en van al deze ouders grijpt naar de keel. Hun dilemma is alleen maar begrijpelijk: zij worden voor een onmogelijke keuze geplaatst”, stelt federaal Vooruit-parlementslid Anja Vanrobaeys. Vanrobaeys dient daarom nu ook een wetsvoorstel in om ook voor vaders en meeouders een verlenging van het geboorteverlof mogelijk te maken wanneer een pasgeboren kind gedurende langere tijd in het ziekenhuis opgenomen blijft. Vaders en meeouders zouden dan naast de 20 wettelijke dagen nog maximaal 16 weken langer bij hun pasgeboren baby kunnen blijven. Op die manier krijgen beide ouders de kans om hun kind tijdens deze cruciale periode te ondersteunen. 

“Moeders, vaders én meeouders verdienen ondersteuning wanneer hun kindje lange tijd in het ziekenhuis moet verblijven”, stelt federaal Vooruit-parlementslid Anja Vanrobaeys. “Voor élke ouder is dit een ongelofelijk zware periode, met talloze momenten van bang afwachten, gesprekken met artsen, je baby’tje aan  draden en monitors. Op zo’n moment kan je onmogelijk verwachten dat vaders en meeouders die angstige dagen en bange nachten combineren met werk, uit angst om anders hun geboorteverlof of ouderschapsverlof al kwijt te spelen. Vooruit is altijd voorloper geweest om het geboorteverlof systematisch op te trekken van 5 naar 20 dagen. En ook vandaag willen we het geboorteverlof verder uitbreiden: ook vaders en meeouders moeten een verlenging krijgen van hun geboorteverlof zolang hun vroeggeboren kindje in het ziekenhuis moet verblijven.”