Volwaardige sociale bescherming voor fietskoeriers en andere platformmedewerkers

Minderjarige fietskoeriers of mensen zonder papieren die amper beschermd zijn en toch de baan op gaan om maaltijden te bezorgen: het is al jaren een courante praktijk. Ondanks gerechtelijke uitspraken, blijft de minister van Financiën vasthouden aan rulings die toestaan dat fietskoeriers werken onder een P2P-statuut, een fiscaal voordelige regeling die in het leven geroepen werd voor vriendendiensten. Anja Vanrobaeys, federaal parlementslid voor Vooruit, blijft pleiten voor eerlijke lonen en volwaardige sociale bescherming voor fietskoeriers en andere platformmedewerkers. Haar resolutie werd vandaag goedgekeurd in de commissie Financiën. “Deze resolutie is een duidelijke oproep aan de minister van Financiën om de misbruiken aan te pakken. Niemand in dit land mag uitgebuit worden, ook fietskoeriers niet. We blijven vechten voor eerlijke lonen en volwaardige sociale bescherming voor fietskoeriers”, aldus Vanrobaeys.

Wie eten bestelt via Deliveroo of Uber Eats, beseft wellicht niet wie dat eten bezorgt en onder welke werkomstandigheden. Meer dan 85% van de fietskoeriers werkt immers onder een P2P- statuut (peer-to-peer), een belastingregeling voor de diensten die een particulier, buiten het kader van zijn beroepswerkzaamheid, aan een andere particulier levert door tussenkomst van een erkend elektronisch platform. Deze regeling werd uitgewerkt als een soort vergoeding voor klusjes of diensten tussen particulieren. Wie onder dit statuut valt, is dan ook vrijgesteld van de sociale bijdragen voor zelfstandigen indien men in totaal 7.460 euro op jaarbasis verdient bij de verschillende deelplatformen. Men betaalt op dit bedrag ook beperkt belastingen.

De Arbeidsrechtbank van Brussel oordeelde op 8 december 2021 al in de zaak Deliveroo dat dit P2P-statuut niet van toepassing kan zijn op fietskoeriers. Het Arbeidshof van Brussel bevestigde die zienswijze op 21 december 2023 en concludeerde dat de fietskoeriers werknemers zijn. Toch beslist de FOD Financiën eind september 2019 via rulings dat fietskoeriers wel onder het P2P-statuut mogen blijven werken als de voorwaarden strikt nageleefd worden.  

Tot op vandaag en ondanks de gerechtelijke uitspraken, blijft de FOD Financiën vasthouden aan die beslissing. Door deze wettelijke stilstand is er ook op het terrein nog steeds niets veranderd. De meeste fietskoeriers blijven verder werken onder het P2P-statuut, terwijl dat statuut juridisch niet van toepassing is. Met alle gevolgen en misbruiken van dien. De multinationals voeren geen controle op identiteitsfraude, en het gebruik van nepaccounts om geen belastingen en geen sociale zekerheidsbijdragen te behalen. In de zomer van 2024 berichtten verschillende kranten nog over het gebruik van valse accounts.

Anja Vanrobaeys, federaal parlementslid voor Vooruit, blijft vechten voor eerlijke lonen en volwaardige sociale bescherming voor fietskoeriers en diende er een resolutie over in. In haar resolutie roept Vanrobaeys de minister van Financiën op om een einde te maken aan de huidige onwettige situatie door de rulings te herbekijken, in te trekken en niet te verlengen. En door doorgedreven controles uit te voeren op misbruik via het P2P-statuut. Daarnaast moeten, volgens Vanrobaeys, platformmedewerkers geïnformeerd worden over hun rechten en plichten, moet er een meldpunt komen waar zij misbruik kunnen melden en moet de huidige regelgeving beter op elkaar afgestemd worden zodat ook fietskoeriers op volwaardige sociale bescherming kunnen rekenen. Vanrobaeys roept de minister ook op om de erkenningsprocedure van deelplatformen te herzien, zodat wantoestanden in de toekomst vermeden kunnen worden. 

“Minderjarige fietskoeriers of mensen zonder papieren die amper beschermd zijn en toch de baan op gaan om maaltijden te bezorgen: het is al jaren een courante praktijk. Deze resolutie is daarom een duidelijke oproep aan de minister van Financiën om de misbruiken aan te pakken”, stelt Vanrobaeys. “Want platformen die wél werk willen bieden aan eerlijke voorwaarden, gaan onderuit door oneerlijke concurrentie. En intussen maken multinationals winst op de kap van fietskoeriers, die zonder eerlijk loon en zonder sociale bescherming verder ploeteren. Niemand in dit land mag uitgebuit worden, ook fietskoeriers niet. Vooruit dwingt via het parlement de rechtspraak af. We blijven vechten voor eerlijke lonen en volwaardige sociale bescherming voor fietskoeriers.”